پدر تمام امتحان شیمی های پدر درآر!
دمیتری مندلیف، شیمیدان روسی که در سال ۱۸۳۴ در سیبری متولد شد، به خاطر دستاوردهای بینظیرش در علم شیمی به خصوص جدول تناوبی عناصر، شناخته شده است. او از همان سنین جوانی به علم علاقهمند بود و تحصیلات خود را در زمینه شیمی در دانشگاه سنپترزبورگ دنبال کرد.
مندلیف به عنوان یکی از دانشمندان پیشرو، در سال ۱۸۶۹ برای اولین بار جدول تناوبی عناصر را معرفی کرد. او این جدول را بر اساس خصوصیات شیمیایی و فیزیکی عناصر مرتب کرد و موفق شد نظم و ترتیب خاصی را بین آنها پیدا کند.
این جدول به شیمیدانان امکان میدهد تا با استفاده از خصوصیات تناوبی، رفتار و واکنشهای عناصر را پیشبینی کنند.
یکی از ویژگیهای برجسته مندلیف این بود که او توانست وجود عناصری را که در زمان او کشف نشده بودند، پیشبینی کند. او جاهای خالی را در جدول تناوبی خود باقی گذاشت و با استفاده از دانش خود، خواص فیزیکی و شیمیایی این عناصر ناشناخته را پیشبینی کرد.
با گذشت زمان و کشف عناصر جدید، پیشبینیهای او به واقعیت پیوستند و این امر جایگاه او را در علم شیمی تقویت کرد.
دمیتری مندلیف نه تنها به خاطر کارهای علمی خود بلکه به عنوان یک معلم و مربی برجسته نیز شناخته میشود. او در دانشگاه سنپترزبورگ تدریس میکرد و به تربیت نسلهای جدیدی از شیمیدانان پرداخت.
همچنین، او کتابهای متعددی در زمینه شیمی نوشت که بسیاری از آنها هنوز هم به عنوان منابع معتبر در این حوزه مورد استفاده قرار میگیرند.
در نهایت، دمیتری مندلیف در سال ۱۹۰۷ در سن ۷۳ سالگی درگذشت، اما دستاوردهای علمی او همچنان زنده است و جدول تناوبی عناصر به عنوان یکی از مهمترین ابزارهای شیمیدانان در سراسر جهان مورد استفاده قرار میگیرد. او با اکتشافات و نوآوریهای خود، راه را برای تحقیقات بیشتر در علم شیمی هموار کرد و میراث علمی ارزشمندی از خود به جا گذاشت.
زندگینامه
دیمیتری ایوانویچ مِندِلیف، فرزندِ یکی از مدیرانِ یک مدرسهٔ محلّی، در ۸ فوریهٔ ۱۸۳۴ در روستایی نزدیک شهر توبولسک در کشور روسیه متولد شد. پدربزرگ وی، پاول ماکسیمویچ سوکودوف، یک کشیش در کلیسای ارتدکس[۱] و پدر وی معلم علوم سیاسی، فلسفه و هنرهای زیبا بود.
تصور میشود که مندلیف کوچکترین فرد خانواده در میان ۱۱، ۱۳ ،۱۴ یا ۱۷ فرزند بودهاست.
بعد از نابینا شدن پدر مندلیف و از دست دادن شغل تدریس، مادر وی، مجبور به کار شد و کارخانهٔ شیشهای را که متعلق به آنها ولی رهاشده بود احیا کرد. در سن ۱۳ سالگی در پی درگذشت پدرش و تخریب کارخانهٔ شیشه در آتشسوزی دمیتری وارد مدرسهٔ ژیمناسیم (به انگلیسی: Gymnasium) در توبولسک (به انگلیسی: Tobolsk) شد.
وی در سال ۱۸۶۵ دکترای علوم را به خاطر پایاننامهاش با عنوان «دربارهٔ ترکیبات آب با الکل» دریافت کرد. در سالهای ۱۸۶۴ و ۱۸۶۵ به ترتیب استاد شیمی در مؤسسهٔ ایالتی تکنولوژی سن پترزبورگ و دانشگاه ایالتی سن پترزبورگ شد.
با اینکه مندلیف افتخارات زیادی در سازمانهای علمی سرتاسر اروپا از جمله انجمن سلطنتی انگلستان داشت، در ۱۷ اوت ۱۸۹۰ از دانشگاه سن پترزبورگ استعفا داد. او در ۱۸۹۳ به عنوان مدیر اداره بینالمللی اوزان و مقیاسها منصوب شد.
در سال ۱۹۰۵ مندلیف به عنوان عضو آکادمی سلطنتی علوم سوئد انتخاب شد. یک سال بعد از آن کمیسیون شیمی نوبل کمیتهٔ جایزهٔ نوبل شیمی، مندلیف را به خاطر کشف ساختار تناوبی عناصر برای جایزه نوبل سال ۱۹۰۶ به آکادمی سوئد توصیه نمود. بخش شیمی آکادمی سوئد این پیشنهاد را به صورت مشروط پذیرفت، اما برخلاف انتظار در جلسهٔ اصلی آکادمی، یک مخالف از اعضای کمیتهٔ نوبل، پیشنهاد انتخاب هانری مواسان، فرد مورد نظر خود را مطرح نمود.
سوانت آرنیوس نیز با وجود اینکه عضو کمیتهٔ نوبل نبود با بیان این که کشف ساختار تناوبی عناصر، برای جایزه نوبل سال ۱۹۰۶ قدیمی است با انتخاب مندلیف مخالفت نمود.
به گفتهٔ برخی از معاصران او، آرنیوس به دلیل انتقاد مندلیف از نظریهٔ تفکیک وی، با انتخاب او مخالفت کرد. سرانجام پس از بحثی طولانی، اکثریت آکادمی به هانری مواسان رأی دادند. تلاش برای انتخاب مندلیف برای جایزه نوبل سال ۱۹۰۷ نیز با مخالفت کامل آرنیوس بی فرجام ماند.[۲]
دمیتری ایوانویچ مِندِلیف در سال ۱۹۰۷ در سن ۷۲ سالگی بر اثر آنفلوآنزا در سن پترزبورگ درگذشت.
امیدوارم به خوبی فهمیده باشید باعث و بانی تمام امتحان های سخت شیمی کیست!